Türkiye’de Ankara’nın ardından İstanbul’da da HPV aşısı uygulaması başladı. DoktorTakvimi uzmanlarından Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı Op. Dr. Can Pahalı, HPV’nin ne olduğu, nasıl koruma sağladığı, hangi yaş gruplarına hangi dozlarda uygulandığı konularında detayları paylaştı.

HPV’nin (human papillomavirus) toplumda yaygın olarak bulunan, çok sayıda türü olan, bazı türlerinin hastalık oluşturmadığı bazı türlerinin ise cinsel organlarda siğil ve kansere neden olabildiği bir virüsün adı olduğunu söyleyen DoktorTakvimi uzmanlarından Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı Op. Dr. Can Pahalı, virüsün en sık cinsel yolla bulaştığını; vajinal, anal ve oral seksle bulaşabildiği gibi daha az olarak da virüsün bulunduğu cinsel organlarla temas etmiş eşyalarla da bulaşabildiğini belirtiyor.

HPV aşısının hem kadın hem erkeklere uygulanabilen bir aşı olduğunu dile getiren Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı Op. Dr. Can Pahalı, “Kız ve erkek çocuklarına dokuz yaşından itibaren aşı yapılabilmektedir. Uygulandığı yaşlar 9-45 yaş aralığıdır. HPV aşısı HPV virüsünün yol açtığı siğillere ve kanserlere karşı koruma sağlayabilir. HPV virüsünün 6, 11, 16, 18, 31, 33, 45, 52 ve 58 türlerinin neden olduğu hastalıklar HPV aşısıyla önlenebilmektedir. HPV virüsü cinsel organlarda siğillere, rahim ağzı kanserine, vajina, vulva, anüs, penis, ağız ve boğaz, baş ve boyun bölgelerinde kanserlere neden olabilmektedir” diyor.

HPV aşısı koruyucu ama tedavi edici değil

HPV aşısının 15 yaşın altında 2 doz, 15 yaş ve üzerinde ise 3 doz olarak uygulandığını söyleyen Op. Dr. Can Pahalı, “HPV virüsünün 9 türüne karşı etkili olan HPV aşısının uygulanma aralıkları şöyledir; 9-14 yaşları için ilk doz uygulamasından sonraki 5-13 ay arasındaki bir zaman diliminde ikinci doz uygulanır, 15 yaş ve üzeri yaşlar için ilk dozdan 2 ay sonra ikinci doz, ilk dozdan 6 ay sonra da üçüncü doz uygulanır. HPV aşısının koruyucu etkisi vardır, tedavi edici bir özelliği yoktur. HPV aşısı cinsel yolla bulaşan diğer hastalıklara karşı koruma sağlamaz” ifadelerini kullanıyor.

İlk HPV aşı uygulamalarının 20 yılı aşkın bir süre önce başladığını belirten Op. Dr. Can Pahalı, sözlerine şöyle devam ediyor: “Aşı uygulaması yapılan insanlarda yeterli antikor düzeylerinin yani bağışıklıklarının devam ettiği bilimsel çalışmalarla belirlenmiştir. HPV aşı korumasının yaşam boyu süreceği düşünülmektedir. HPV aşı uygulamaları programına uygun yapıldıktan sonra yıllık yenileme gerektirmez. HPV aşısı olan kişilerin de rutin jinekolojik muayeneye gitmeleri gereklidir.”

Kadınların yüzde 44’ü HPV aşısının neyi önlediğini bilmiyor

Online sağlık platformu DoktorTakvimi, geçtiğimiz günlerde “Kadın Sağlığı Araştırması”nı kamuoyuyla paylaşmıştı. 18-54 yaş arasında ABC1C2DE SES grubu, Türkiye temsili 1235 kadın katılımcının yer aldığı araştırmada kadın sağlığı hakkında yanlış ifadelere verilen cevaplar da yer aldı. Katılımcılara “HPV aşısı meme kanserine karşı koruma sağlayan bir aşıdır” ifadesi soruldu ve cevaplayanların neredeyse yarısı olan yüzde 44’ü “bilmiyorum”, yüzde 8’i “kesinlikle doğru”, yüzde 17’si “doğru” dedi. Yani yüzde 69’luk bir kesimin HPV’nin neyi önlediğini bilmediği ortaya çıktı.

DoktorTakvimi’nin Kadın Sağlığı Araştırması’yla ilgili yorum yapan Op. Dr. Can Pahalı, “HPV virüsünün yaygınlığı ve neden olduğu hastalıklar açısından baktığımızda toplum sağlığını ilgilendiren bir konu olduğunu söyleyebiliriz. Bu hastalıkların aşı ile önlenebilir olması, buna karşılık toplumsal düzeyde bu konudaki bilginin yetersiz ya da yanlış olması üzücüdür. HPV aşısının hangi hastalıkları ya da neyi önlediğini önemli bir oranda insan bilmiyor. Jinekolojik hastalıklarla ilgili, bir doktorun muayenesi dışında, kendi bedenini kontrol açısından, örneğin bir meme kontrolünün kendisi tarafından da yapılması gerektiğinin farkında değil. HPV aşısının ‘meme kanserine karşı koruyucu bir aşıdır’ cümlesine verilen yanıtlar bu konudaki bilgi eksikliğini ortaya koymaktadır” diyor.

hurriyet.com.tr adresinde orijinal makaleyi görüntülemek için tıklayın
businessmed.com.tr adresinde orijinal makaleyi görüntülemek için tıklayın

HPV nedir? HPV aşısı nasıl koruma sağlar? Hangi yaş gruplarında uygulanır? yazısı ilk önce Op. Dr. Can Pahalı - Vajinismus Tedavisi ve Kadın Sağlığı Kliniği üzerinde ortaya çıktı.

İnsan sosyal bir varlık olarak sevmek ve sevilmek gereksinimi duyar. Sevmek te sevilmek te bir duygudan çok daha fazlasıdır. Değerli hissetmek, değerli hissettirmek, diğerini olduğu gibi kabul etmek, özen göstermek, takdir etmek, kendini gerçekleştirme isteğine saygı göstermek, önyargısız olmak, bağlılık, tutarlılık, zaman ayırmak gibi eylemlerle kendini gösteren bir varoluş biçimidir. Yani bir anlamda duygu olmakla birlikte bir davranıştır. Bu yüzden seni seviyorum demek güzeldir ama yetmez. Eyleme geçmek ve hissettirmek gerekir.

Bilindiği gibi Maslow’un İhtiyaçlar Hiyerarşisi Abraham Maslow tarafından yayınlanmış ve sonrasında geliştirilmiş insan psikolojisine dair bir kuramdır. Maslow gereksinimleri önceliklerine göre kategorize etmiştir; fizyolojik gereksinimler (örneğin yemek, su, nefes alma), güvenlik gereksinimi, ait olma ve sevgi gereksinimi, saygınlık gereksinimi (özgüven, özsaygı, saygı duyulmak), kendini gerçekleştirme gereksinimi. İhtiyaç hiyerarşisinde üçüncü sırada yer alan ‘’sevgi’’ kimi şiirlerde, öykülerde, yazın dünyasında neredeyse ilk sırada yer alan ‘’nefes almak’’ kavramına yakın bir kavram olarak hatta aşkın ötesinde bir kavram olarak değerlendirilir.

Partner ilişkilerinde mutlu olmak istiyoruz. Sevmek ve sevilmek istiyoruz. Sizce sözlerimizle ve eylemlerimizle bu kavramların içini ne kadar doldurabiliyoruz. Bu kavramların içini doldurabilmenin ve bunlara anlam kazandırabilmenin yollarından biri de hem kendimizin hem de partnerimizin sevgi dilini keşfetmektir.

Dr.Gary Chapman ‘’Beş Sevgi Dili’’ adlı kitabında insanların sevgilerini farklı şekillerde ifade ettiklerine vurgu yaparak yıllarca süren çalışmalarından sonra beş ayrı sevgi dili saptadığını belirtiyor. Beş sevgi dilini şöyle sıralıyor; 1- Onaylayıcı kelimeler (bu giysiler içinde  harika görünüyorsun v.b.), 2- Kaliteli zaman (birlikte yürüyüş yapmak, baş başa yenen bir yemek sırasında birbirine bakarak sohbet etmek v.b.),  3- Hediye alma (sevginin görsel sembolüdür), 4- Hizmet eylemleri (yemek pişirmek, sofrayı kurmak, bulaşık yıkamak v.b.), 5- Fiziksel Temas (sarılmak, saçlarını okşamak, el ele tutuşmak, dokunmak v.b.).

Sizce partnerinizin sevgi dili nedir? Bu sevgi dillerinin yalnızca biri değil, birden fazlası çoğumuzu mutlu edebilir. Ancak bizim için öncelikle olanı bizi daha çok mutlu eder ve ilişkimize de katkı sağlar. Peki partnerimizin sevgi dilini nasıl keşfedeceğiz. Sağlıklı, mutlu ve keyifli bir partner ilişkisi için olmazsa olmazlardan, belki de ilk sırada olanı ; duygu ve düşüncelerimizi ifade etmek, istek ve arzularımızı dile getirmek, iletişim içinde kalmaktır. Bu iletişim; iki insanın eşit olduğu, birey olduğu, birinin diğerinden üstün olmadığı bir yaşam felsefesiyle ve göz teması kurarak, önyargısız, suçlamadan, aşağılamadan, uygun sözcüklerle konuşmak, dinlemek ve diğerini gerçekten anlama çabası içinde sürdürülen bir iletişim olmalıdır. Bu iletişim birinin diğerini manipüle etme çabası içinde olmamalıdır. Konuşma sürecinde abartılı yüksek bir ses tonu, hakareti ifade eden sözcükler ya da şiddet gibi.

Yukarıda sözünü ettiğimiz Maslow’un İhtiyaçlar Hiyerarşisi Kuramı bir gerçeğe vurgu yapar. Biz insanların gereksinimleri vardır ve bu gereksinimler arasında da bir öncelik sırası vardır. Öncelikle olan karşılandıktan sonra, bir sonraki sağlıklı olarak gerçekleştirilebilir. 

İhtiyaçlar hiyerarşisinde sevgi, saygı ve kendini gerçekleştirme gereksinimlerinden önce fizyolojik (yeme, içme v.b) ve güvenlik (güvende hissetme) gereksinimleri gelmektedir. Gerek toplumsal anlamda gerek bireysel anlamda gerçek bir sevgi ortamının yaratılması ve bireyin kendini gerçekleştirmesi için beslenme, sağlık, eğitim   ve güven içinde yaşama gereksinimlerinin karşılanması önemlidir. Bu da düşünce ve ifade özgürlüğünün olduğu, toplumsal cinsiyet eşitsizliğinin ortadan kalktığı, kadının da erkeğin de çalışma yaşamında olduğu, insanca çalışma koşullarının sağlandığı, güven ortamının yaratıldığı, insana ve doğaya saygılı bir ekonomik sistemle mümkün olur.

Kaynağı ve yazıyı özgün boyutlarda görüntülemek için tıklayınız.

Partner Olarak Mutlu Olmak ve Sevgi Dili yazısı ilk önce Op. Dr. Can Pahalı - Vajinismus Tedavisi ve Kadın Sağlığı Kliniği üzerinde ortaya çıktı.

Kadınlarda cinsel ilgi/uyarılma bozukluğu olarak da adlandırılan cinsel isteksizlik cinsel işlev bozuklukları arasında sıklıkla görülen bir sorundur.

Cinsel istek kadının da erkeğin de doğasında vardır. Ancak insanın sosyal bir varlık olarak mutlu ve keyifli bir cinsel yaşamı gerçekleştirebilmesi için biyolojik dürtünün varlığı yeterli değildir.

Kadınlarda cinsel ilgi/uyarılma bozukluğu ile ilgili ortaya çıkan bulgular şunlardır:

• Cinsel etkinliklere karşı ilgisizdirler. Cinsel etkinliği başlatmak gibi bir girişimleri olmadığı gibi partnerlerinin bu yöndeki çabalarına yaklaşım göstermezler.
• Sözel, yazılı veya görsel olan bir cinsel simgeye karşı ilginin ya da uyarılmanın olmaması.
• Cinsel içerikli hayalleri, cinsel fantezi kurguları veya düşünceleri yoktur.
• Cinsel etkinlik sırasında, hazla ilgili olarak, başta cinsel organlar olmak üzere bedende bir duyum olmaması.

Kadınlarda cinsel ilgi/uyarılma bozukluğundan söz edebilmek için yukarıdaki belirtilerin en az altı aydır devam ediyor olması ve partner ilişkilerinde sıkıntı yaratması gereklidir.

Kadının cinselliğe karşı ilgili ve istekli olması öncelikle, insan hakları kapsamında, cinsel haklarının farkında olması ve bu haklarına sahip çıkması ile başlar. Kadın bedeniyle erkeğine hizmet eden bir araç ya da meta değildir. Kadının özgür iradesi ile seçtiği ve birlikte olduğu partneri ile cinsel hazzı ve keyfi yaşaması temel insan haklarından biridir.

Kadınlarda cinsel isteksizliğin nedenleri arasında; diyabet, hipertansiyon, hipotiroidi, obezite ve yaşam tarzı, antidepresan gibi ilaçların yan etkileri, hormonal düzensizlikler, cinsel organlarla ilgili geçirilmiş hastalıklar ve ameliyatlar yer almaktadır. Ancak bu fiziksel etkenlerden çok daha fazlasının nedeni psikolojik kaynaklıdır. Partnerle yaşanan ilişki sorunlarının da önemli bir etken olduğunu belirtmemiz gerekir.

Kadınlarda cinsel ilgi/uyarılma bozukluğunun psikolojik ve ilişkisel nedenleri:

• Kadının büyüdüğü ortamda cinsellikle ilgili bağnaz, tutucu ve baskılayıcı bir anlayışın egemen olması
• Kültürel ve dini inanışlar
• Cinsellikle ilgili suçluluk ve günahkarlık duyguları
• Daha önce yaşanmış olumsuz cinsel deneyimler
• Hastalık bulaşma riski ve gebe kalma korkusu
• Cinsel istismar ve geçmişte yaşanmış cinsel travmalar
• Özgüvenin düşük olması
• Bastırılmış eşcinsellik
• Cinsel organlarla ilgili yanlış ve eksik bilgiler
• Kadının cinsel organıyla barışık olamaması
• Bedenine ilişkin algısının olumsuz olması, kendini beğenmemesi
• Depresyon ve kaygı bozuklukları, kişilik bozuklukları
• Yoğun iş temposu ve stres

Kadının partneriyle gerek genel ilişki anlamında gerekse cinsel iletişim anlamında yaşadığı sorunları vurgulamak önemlidir. Kadının, partneri tarafından anlaşılmadığında, değersizleştirilip aşağılandığında, dikkate alınmadığında, kaba davranışlara veya şiddete maruz kaldığında, kandırıldığında ya da aldatıldığında, güven sorunu yaşadığında cinsel istek ve arzularının olması beklenemez. Cinsel istek ve ilgi olmadan, partnerinin dayatması sonucu, kadının cinsel etkinlikte bulunmak durumunda kalması beraberinde bazı sorunları da getirmektedir. Bunlar; cinsel ilişkide ağrı duyma, tiksinme ve kızgınlık, cinsel organlarda ıslaklığın olmaması ya da yetersiz olması, geç uyarılma, geç orgazm olma ya da orgazmın olmaması ve bir an önce cinsel etkinliğin sonlandırılması isteği şeklinde örneklendirilebilir.

Partnerle, yaşamın farklı alanlarında da, sağlıklı bir iletişim önemlidir. Partnerin yaklaşımı cinsel isteği ve ilgiyi belirleyici bir şekilde etkilemektedir. Partneri gözlerine bakarak O’nu dinlediğinde, koşulsuz sevgi ve saygı gösterdiğinde, sorunlarına duyarlı olup değerli hissettirdiğinde kadının cinsel ilgi ve isteği daha iyi olacaktır. Partneri kadının hayır deme hakkına saygı gösterdiğinde, her sevişmede kadının mutlaka cinsel ilişki istemediğini görebildiğinde, kadının hazır olabileceği yeterli bir ön sevişme süresinin gerekli olduğunu anladığında daha mutlu ve keyifli bir cinsel yaşam olabilecektir.

Partnerle ilgili yaklaşımlarla birlikte kadının kendisiyle ilgili algısı, cinselliğe bakış açısı ve sorumlulukları da önemlidir:

• Cinsel haklarının farkında olması ve buna sahip çıkması
• Cinsel organı ve bedeniyle barışık olması, kendini sevmesi
• Partnerine cinsel yaşamla ilgili duygularını, düşüncelerini ve arzularını ifade edebilmesi
• Günlük yaşam içinde, sevişirken ve cinsel ilişki sırasında cinsel fanteziler kurgulayabilmesi
• Partneri ile birlikte erotik filmler izlemesi, erotik kitaplar okuması
• Partneri ile erotik konuşmalar yapması ve erotik kıyafetler giymesi
• Beden algısına olumlu katkı sağlayacak, olabildiğince düşündüğü ya da idealindeki beden kilosuna sahip olması, spor yapması ve doğru beslenmesi

Kadın özgür iradesi ile partnerini seçtiğinde, partneri evrensel insan hakları kapsamında ve kadın-erkek eşitliği temelinde yaklaşım gösterdiğinde, açık, şeffaf ve dürüst bir iletişim içinde olunduğunda, biyolojinin ve bilimin ışığında bedenini tanıyıp doğru okuduğunda, ne istediğini fark ettiğinde cinsel ilginin ve arzuların kapıları açılmaktadır.

Kaynağı ve yazıyı özgün boyutlarda görüntülemek için tıklayınız.

Kadınlarda Cinsel İsteksizlik yazısı ilk önce Op. Dr. Can Pahalı - Vajinismus Tedavisi ve Kadın Sağlığı Kliniği üzerinde ortaya çıktı.

Kadın orgazmına uzanan yol; cinsel zevki yaşamanın sadece erkeğin değil kadının da hakkı olduğunun bilinmesi ve benimsenmesi ile başlar. Ne yazık ki ataerkil ideolojilerin son derece baskın olduğu toplumlarda, cinsel yönden zevk almanın kadın için kötü bir şey olduğu öğretilir.

Kadının cinsel hazzı yaşamayı kendi hakkı olarak fark edip benimsedikten sonra bedeniyle ve çıplaklığıyla barışık olması önemlidir. Bilimin rehberliğindeki bir cinsel eğitimle birlikte, ergenlik dönemi ve sonrasında yapılan mastürbasyon buna büyük katkı sağlar. Mastürbasyon kadın olma sürecinde önemli bir davranıştır. Kadın mastürbasyonla bedenini keşfeder ve hangi dokunuşların daha çok zevk verdiğini öğrenir. Bedenin hangi bölümlerinin haz almayla ilgili olduğunu bulur. Ergenlik süreci ile başlayan ve bilinçli olarak yapılan mastürbasyon kadına orgazmın nasıl bir deneyim olduğunu öğretir. Bütün bu olumlu etkilerinin yanında mastürbasyon kadını partner ilişkisine de hazırlar. Ve böylece kadın, partner ilişkisinde, cinsel hazzın başlatılmasında, sürdürülmesinde ve geliştirilmesinde daha çok sorumluluk alır.

Kadının cinsel gelişiminde, cinsel istek ve uyarılmanın artışında ve daha kolay orgazma ulaşmasındaki etkenlerden bir diğeri cinsel fantezilerdir. Ergenlik sürecinin başlamasıyla birlikte cinsel fanteziler mastürbasyona eşlik ederler. Eğlenceli, keyifli, mutlu ve doyurucu bir cinsel yaşamın olmazsa olmaz unsurlarından olan cinsel fanteziler sınırları ya da içeriği ile kadının özgürlük alanlarından biridir. Cinsel fanteziler de dahil olmak üzere hayal dünyasında günah, yasak, ayıp ve utanma gibi kavramların yeri yoktur. Partneri aldatmak anlamına gelmez. Partnerlerin hayali kurgular olarak, cinsel fantezileri (partnerin hoşlanması koşuluyla) paylaşmaları cinsel uyarılmayı arttırarak cinsel yaşama renk katar.

Orgazm saniyeler süren, tüm bedende hissedilen, bireye zevk veren ve cinsel hazzın doruk noktasına ulaştığı durumdur. Kalp atımları artar, soluk alıp verme hızlanır, daha derin nefes alınır, heyecan artar, göğüs uçları kabarır ve dikleşir, klitorisin hacmi büyür ve sertleşir, vajinal ıslanma giderek artar, rahim ve vajina dış bölümündeki kaslar ritmik olarak kasılır. Bu kasılmalara bedenin farklı bölümündeki kaslarda eşlik eder. Yaşanan haz duyusu son derece güçlüdür. Erkeklerde orgazmla birlikte penisten meni çıkışı ve boşalması olmaktadır. Kadınlarda vajinadan (erkeklerdeki meni çıkışı gibi) bir sıvı çıkışı olmaz. Bazen bu konudaki bilgi eksikliğinden dolayı kadının orgazm olduğu halde (hatalı bir şekilde, erkekteki gibi sıvı çıkışı beklentisi olduğu için) orgazm olmadığı düşünülmekte ve sorunlar yaşanmaktadır.

Partnerin varlığında kadının orgazm olmasını kolaylaştıran önemli etmenler vardır: öncelikle kadının özgür iradesi ile birlikte olduğu sevdiği ve hoşlandığı bir partner, uygun hijyenik koşullar (dişleri fırçalamak, uzun olan tırnakları kesmek, seks öncesi duş almak gibi), ortamın ve zamanın uygun olması, hoş ve değerli olduğunu hissettiren güzel sözler, karşılıklı erotik konuşmalar, cinsel ilişki öncesi yeterli bir sevişme ve uyarılma süresi (kimi zaman erkek aceleci davranarak, partneri yeterince uyarılmadığı halde cinsel ilişkiye girmeye çalışmakta, kadının orgazm olmasını zorlaştırmakta ve kendisi daha önce boşalıp gerilime yol açmaktadır)

Vurgulanması gereken önemli bir bilgi; çoğu kadının, cinsel ilişki sırasında, orgazm olmak için klitorisin ayrıca elle (kendi eli ya da partnerinin eli) uyarılmaya ihtiyacı olmasıdır. Yani cinsel ilişki devam ederken (kadınların çoğunluğunda) kadının orgazma ulaşması için klitorisi okşanmalıdır. Bu doğal ve sağlıklı bir durumdur. 

Kadının cinsel anlamda gelişiminin, ergenlik döneminde mastürbasyonu bilinçli olarak keşfetmesinin, orgazm olmasının, partneriyle birlikte mutlu, eğlenceli ve keyifli bir cinsel doyuma ulaşmasının ilk adımı kadının kendi cinsel yaşamına sahip çıkmasıdır. Yaşamın her alanına baskı ve kısıtlamaları getiren ataerkil anlayış ve düşünceler cinselliği kadına yasaklamakta ve onu erkeğe hizmet eden bir meta konumuna indirgemektedir. Gerek insan hakları gerekse insan hakları kapsamında cinsel haklar açısından bütün insanlar eşittir.

Kadında Cinsellik ve Orgazm yazısı ilk önce Op. Dr. Can Pahalı - Vajinismus Tedavisi ve Kadın Sağlığı Kliniği üzerinde ortaya çıktı.

Vajinismus, çoğu zaman ilk cinsel birleşme girişiminde, vajina girişini çevreleyen kaslarda istemsiz olarak ortaya çıkan bir kasılmadır. Bu kasılma cinsel birleşmeye engel olabilmekte ya da çok ağrılı olmasına yol açmaktadır. Cinsel ilişki girişimde, PC veya pubococcygeus olarak adlandırılan kasların kasılması bir duvara çarpma hissini ve bir açıklığın ya da girişin bulunmadığı algısını yaratabilir. Vajinismus; kadının aynı zamanda ağrı olacağı, kanayacağı ya da canının yanacağı gibi düşüncelerle oluşturduğu korku ya da kaygı nedeniyle ortaya çıkan kaçınma ya da erteleme sorunudur.

Vajinismus belirtileri nelerdir?

Vajinanın 1/3 dış kısmında gerçekleşen, yineleyici ve sürekli olan kasılmalarla birlikte, bacakların kapatılması, eşi itme davranışı veya tüm bedenin kasılması da vajinismusta gözlenebilen durumlardır. Bunlara solunum hareketinin hızlanması ve kalp çarpıntısı eşlik edebilir, yani panik atak benzeri bir tablo ortaya çıkabilir.

Vajinismusa neden olabilen etkenler nelerdir?

Cinsel eğitimin verilmemesi ya da yetersiz olması, cinselliği reddeden ya da aşağılayan değer yargıları, gerdek gecesi zorunlu cinsel birleşme, yeterince uyarılmadan, şehvet ve zevk almadan cinsel birleşme girişiminde bulunmak, bekaretle ilgili aşırı vurgu yapılması, gerdek gecesi ile ilgili çarpıtmalarla dolu olayların anlatılması, aşırı düzeyde korumacı aile yapısı, ağrı ya da acıyla yaşanan olumsuz bir cinsel deneyim, geçmişte yaşanan cinsel olarak kötüye kullanım, ensest ilişkiler, taciz olayları, tecavüzler, erkeğin aceleciliği, deneyimsizliği ya da kaba ve özensiz davranışları, jinekolojik müdahaleler, doğumda yaşanan sıkıntılar, ağrılı jinekolojik muayeneler.

Vajinismus belirtilerini tetikleyen etkenler?

Cinsel ilişki girişimleri dışında jinekolojik muayeneler, kadının veya eşinin parmakları, tampon ya da dilatör gibi objeleri yerleştirme çabaları, hatta imajinasyonlar da kasılmalara neden olabilmektedir. Bu girişimler sona erdiğinde kaslar gevşer ve normal durumuna döner.

Vajinismus nedeni olan etkenler fiziksel olabilir mi?

Vajinismus olarak adlandırılan sorun psikolojik olmakla birlikte ilişkiye girememe nedenleri arasında yer alan fiziksel etkenler cinsel birleşme sırasında acıya yol açarak koşullu vajinismus tepkisi oluşturabilirler. İlişkiye girememe ya da ağrılı cinsel ilişkiye yol açan fiziksel etkenlerden bazıları; doğuştan kızlık zarı anomalileri, vajina darlığı, pelvik enflamatuvar hastalık, endometriyozis, yumurtalık kistleri, idrar yolu enfeksiyonu, vajinal atrofi ve pelvik tümörler olup jinekolojik yaklaşımlarla tedaviyi gerektirirler.

Vajinismus toplumda ne kadar yaygın, görülme sıklığı nedir?

Vajinismus cinsellikle ilgili tutucu değer yargılarının olduğu toplumlarda, batı toplumlarına oranla, daha sık görülmektedir. Toplumumuzda her on çiftte birinde görülmekte olup oldukça yüksek bir orana sahiptir. Ülkemizde yıllık görülme sıklığı yaklaşık olarak % 10 iken, İsveç’ te bu oran % 1’ dir. Toplumumuzda cinsel işlev bozukluğu nedeniyle cinsel terapi merkezlerine en sık başvuru nedeni vajinismus sorunudur.

Vajinismus görülme sıklığı hangi bireylerde daha fazladır?

Vajinismus bütün sosyoekonomik, sosyokültürel ve entelektüel düzeylerdeki bireylerde görülebilir. Bunlardan bağımsız olarak, cinsel eğitimin verilmediği, cinselliği reddeden ya da aşağılayan değer yargılarının olduğu, bekaretle ilgili olarak abartılı vurgunun yapıldığı ve aşırı düzeyde korumacı aile yapısının olduğu ailelerde büyüyen bireylerde daha sık görülmektedir.

Vajinismus çiftin ilişkisini ve günlük yaşamı nasıl etkiler?

Vajinismus ortaya çıkardığı sıkıntı ve zorluklarla kadını, sevdiği erkeği ve ilişkilerini derinden etkileyen bir tablo yaratır.

Vajinismus sorunu yaşayan kadının hissettiği duygulardan bazıları; suçluluk ( Eşime haksızlık yapıyorum, bu adil bir durum değil. İkimizin yaşamını kabusa çeviriyorum ve bu benim suçum. ) , utanma, sıkılma, yalnızlık ( İnsanlar ilişkiye giremediğimizi öğrenirse alay ederler, kimseye anlatamam, kimse bizi anlamaz, birileri öğrenirse çok utandırıcı olur. ) , üzüntü ( Evlenmeden önce her şey çok güzeldi, balayımızda böyle bir hayal kırıklığı yaşayacağım aklıma gelmezdi, cinsel ilişkiye giremeyeceğimizi gördüğümde şoke oldum. ) , baskı ve korku ( Acaba cinsel ilişkiye girebilecek miyiz, vajinismus sorunu sürekli devam edecek mi, vajinismusun üstesinden gelebilecek miyiz? ) , depresif ruh hali ( Herkesin yaptığı bir şeyi ben yapamıyorum, evlenen herkes ilişkiye giriyor, beceriksizim, başarısızım, belki hiç düzelmeyecek. )

Vajinismus sorunu ile karşılaşan erkeğin yaşadığı duygulardan bazıları; reddedilme ( Evlenmeden önce ilişkimiz daha iyiydi, eşim neden benimle cinsel ilişkiye girmek istemiyor, neden bana izin vermiyor, beni istemiyor mu? ) , öfke ( yaşamımız böyle mi devam edecek, nasıl çocuğumuz olacak, elimden geleni yaptım yine de sorun devam ediyor. ) , umutsuzluk ( Ne yapacağımı bilmiyorum, mutsuzum ve üzgünüm ) , empati ( Eşim çok ağrı çekiyor, kendimi çok kötü hissediyorum. ) , uzaklaşma ( Eve gitmek istemiyorum. )

Vajinismus nedeniyle ortaya çıkan bu duygular zaman geçtikçe yoğunlaşır ve giderek daha çok sıkıntıya sokar. Cinsel ilişkiye girememe sorunu yaşayan çiftler başlangıçta birbirlerine karşı anlayışlı ve hoşgörülü iken sonrasında birbirlerini suçlamaya başlarlar. Özgüveni sarsılan kadın aldatılabileceğini düşünüp, eşini yitirme korkusu yaşayabilir. Sıradan, önemsiz sorunlar çatışmalara ve kavgalara neden olur. Cinsel ilişki denemeleri sonuçsuz kaldıkça kısır döngü nedeniyle moraller daha da bozulur. Çiftler aynı anda yatağa girmekten ve cinsel yaklaşımlardan sakınarak cinsel ilişki denemelerine ara verirler. Erteleme sorunu ortaya çıkar ve sorun giderek büyür. Yakın akrabaların ve çevrenin bebek beklentisi çifti sıkıntıya sokarak sıklıkla vajinismus sorunu ile yüzleştirir. Akrabalarla sorunu paylaşan çiftlerde erkeğin yakınları kadını suçlarken bekareti sorgulayabilmekte, kadının yakınları da erkeği beceriksizlikle suçlayabilmektedir. Sorunu paylaşmayan çiftler de her gün rol yapmanın sıkıntısını yaşayabilmektedir.
Vajinismus sorunu başta çalışma yaşamı ve akraba ilişkileri olmak üzere yaşamın bütün alanlarına yansıyarak huzursuzluk, keyifsizlik ve mutsuzluğa neden olabilmektedir.

Vajinismus sorununun varlığında erkekte görülen cinsel sorunlar;

Vajinismus ortaya çıkardığı sıkıntı ve zorluklarla erkeği de derinden etkilemektedir. Özellikle çözüm arayışının sürekli ertelendiği, uzun süredir devam eden vajinismus olgularında erken boşalma ve ereksiyon sorunu sıklıkla erkekte görülen cinsel işlev bozukluklarıdır. Cinsel istek ile ilgili sorunlar da yaygın olarak karşımıza çıkmaktadır.

Vajinismus tedavisinde başarı oranı nedir?

Vajinismus cinsel işlev bozuklukları arasında en yüz güldürücü sonuçların alındığı sorunlardan biridir. Farklı cinsel terapi kliniklerinde yapılan çalışmalar, başarı oranlarının yaklaşık olarak % 90-100 aralığında olduğunu göstermektedir. Eş reddi ( eşin istenmemesi, çeşitli nedenlere bağlı olarak birlikteliğin zorunlu olarak sürdürülmek durumunda kalınması ), tedavinin yarım bırakılması başarı oranını olumsuz etkilerken, tedavinin gereğini yapan, düzenli olarak devam eden ve terapiyi tamamlayanlarda, vajinismus sorunu neredeyse tüm çiftlerde olumlu sonuçlanmaktadır.

Vajinismus tedavisi başlamadan önce jinekolojik muayene gerekli midir?

Vajinismus tanısı konmadan önce, cinsel ilişkiye engel olabilen ve doğuştan olan kızlık zarı anomalisinin ekarte edilmesi için kadın hastalıkları ve doğum uzmanı tarafından kızlık zarının değerlendirilmesi önemlidir. Nadiren de olsa vajina ve diğer genital organ yapısal anomalileri de görülebilmektedir.

Kızlık zarı değerlendirilmesinin yalnızca vajinismus tanı sürecinde değil, ilk cinsel ilişkide sıkıntı yaratan bir sürprizle karşılaşmamak için, ilişki öncesinde jinekolog tarafından yapılması önemlidir.

Jinekolog tarafından yapılan değerlendirme, yalnızca vajinismus tanısının konması için değil, vajinismusun derecelendirilmesi ve uygun olacak bir vajinismus tedavisinin belirlenmesi için de önemlidir.

Kızlık zarı değerlendirilmesi klasik jinekolojik muayeneden farklıdır. Klasik jinekolojik muayenede parmakla vajinal giriş ve alet kullanımı varken, kızlık zar değerlendirilmesinde parmak girişi ya da alet kullanımı olmadan yalnızca görsel olarak yapılan bir değerlendirmedir. Görsel olduğu için kısa sürer ve ağrısızdır.

Vajinismus İle İlgili Sorular ve Yanıtlar yazısı ilk önce Op. Dr. Can Pahalı - Vajinismus Tedavisi ve Kadın Sağlığı Kliniği üzerinde ortaya çıktı.

Toplumsal bakış açısının ataerkil yapıyla şekillenmesi yaşamın bütün alanlarını etkilemektedir. Ve bu alanlardan biri olan cinsel yaşam alanı da bundan fazlasıyla payını almaktadır. Mutluluğu, hazzı, keyfi ve eğlenceyi getiren bir cinsel yaşamın ön şartı ; öncelikle kadın ve erkeğin insan hakları kapsamında cinsel haklar açısından eşit olmasıdır.

Daha gebelik dönemindeyken, erkek beklentisi olup, ultrasonda kız olduğu anlaşıldığında süreç başlamakta, doğumla birlikte aralanan büyüme sürecinde de istenmeyen çocuk konumuna düşürülmekte ve değersizleştirilmektedir.

Erken çocukluk döneminde ‘’ hadi pipini göster ‘’ anlayışıyla penis ve erkeklik kutsanmakta, kız çocuğunda yetersizlik duygularının tohumları atılmaktadır. Erkek ergenlik döneminde mastürbasyon yapmasının hakkı olduğunu ve cinsel içgüdünün doğal sonucu olduğunu öğrenir. Kız çocuğunun cinsel içgüdüsü yok sayılarak, mastürbasyonun erkeklere özgü olduğu, kız çocukları için ayıp, yasak ve günah olduğu vurgulanır. Mastürbasyon yapan kız çocuklarında da suçluluk duyguları yaratılır.

Erkek büyüyüp te 18 yaşına geldiğinde ‘’ milli olmak ‘’ hakkına sahip olur. Yani cinsel ilişkiye girme hakkı kazanır. Kız çocuğu binlerce kez uyarılarla karşı karşıya kalır. Kızlık zarının bekaretle bir ilgisi olmasa da kendi canından daha değerli olduğu hatırlatır. Zaten büyüme sürecinde de mesajlar verilmiştir; İp atlama kızlık zarın yırtılır, bisiklete binme kızlık zarın zarar görür, duvardan atlama orana çöp batar, ağaca çıkma dal batar, zarın zarar görür v.b. liste uzayıp gider. Kız çocuğu cinsel organından korkar duruma getirilir, kendi bedenine yabancılaştırılır.

Ebeveynler partner ilişkilerinde erkek çocuklarını destekler ve özgürlük tanırken, kız çocukları için partner ilişkilerini  namus meselesi haline getirebilmektedirler.

Kız çocuklarına büyüme sürecinde; cinsel ilgilerini ve arzularını bastırmaları, zamanı gelince evlendiklerinde edilgen konumda cinselliğin kendisi için değil de, yalnızca eşine hizmet anlamı taşıdığı öğretilir. Geleneksel, ataerkil, erkekçi bakış açısına göre kadın, cinselliği konuşmamalı, ilgilenmemeli, mastürbasyon yapmamalı, edilgen olmalı, seksle bir işi olmamalıdır. Böylece ‘’iyi kız sendromu’’ olan bireyler yetiştirilmektedir.

Bedenine ve cinsel organına yabancılaştırılan, cinsel arzu ve istekleri yok sayılan, mastürbasyonu ve cinsel fantezileri günah ve ayıp olarak değerlendirilen, partner ilişkileri engellenen kız çocuğu, gelecekte cinsel isteksizlik, cinsel anlamda uyarılma bozukluğu, vajinismus veya orgazm olamama sorunları ile karşı karşıya bırakılmaktadır.

Ne büyük haksızlıktır ki; en temel cinsel bilgilerden yoksun bırakılan, kendi cinsel organından korkar duruma getirilen, ayıp ve günah diye mastürbasyonu engellenen, partner ilişkilerine, sözde namus adına,  izin verilmeyen kız çocuğuna günü gelip evlendiğinde, gerdek gecesi, ‘’hadi kocana kadınlığını göster’’ denmektedir.

Cinselliği ve seksi öğrenme yeri gerdek gecesi yatağı değildir. Çocuğunun soru sorması ile ailede başlayan cinsel eğitimde ebeveynlerin, geçiştirerek veya görmezden gelerek değil, bilinçli ve doğru yaklaşım göstermeleri önemlidir. Bu da ebeveynlerin doğru ve bilimsel bilgilere sahip olması ile gerçekleşir. Dogmatik anlayışlara değil, bilimsel verilere dayalı cinsel eğitim öncelikle milli eğitimin politikalarında yer almalıdır.

Kendi bedenini tanıma, insan biyolojik yapısıyla ilgili basit ve temel bilgileri alma ve bedeniyle barışık olmayı sağlayan ve ailede başlayan cinsel eğitimin kurumsal anlamda okulda  devam ederek, yaşam boyu sürekliliği sağlanmalıdır.

Seks eğitiminin verilmesi ve flört anlamında partner ilişkilerinin ergenlik döneminde başlaması hem kadın ve erkeğin birbirini tanıması hem de gelecekte mutlu ve keyifli bir cinsel yaşama ulaşılması için ön koşuldur.

Dünya Cinsel Sağlık Birliği (Worl Association for Sexual Health) kabul edip yayınladığı Cinsel Haklar Bildirgesi, cinsiyet ayrımcılığı  dahil olmak üzere, hiçbir ayrımcılık yapılmaksızın bütün insanların, insan hakları kapsamında, cinsel haklardan eşit olarak yararlanma hakkına sahip olduğuna vurgu yapar.

İnsanların partner seçimlerini özgürce yapabildikleri, kadın ve erkeğin hem genel anlamda insan hakları hem de özelde cinsel haklar açısından eşit olabildikleri, cinselliği konuşabildikleri, arzu ve isteklerini rahatça söyleyebildikleri, bilimsel cinsel eğitimin yaşam boyu verilebildiği, cinsel hazzın ve keyfin herkes için sağlıklı yaşamın bir boyutu olduğunun ayırdına varılabildiği bir toplum dileğiyle…

Toplumsal Bakış Açısının Kadın Cinselliğine Etkileri yazısı ilk önce Op. Dr. Can Pahalı - Vajinismus Tedavisi ve Kadın Sağlığı Kliniği üzerinde ortaya çıktı.

Hurafeler, doğru bilinen yanlışlar ve çağın gerisinde kalan anlayışlar bir yana mitolojiler, öyküler, söylenceler ya da atasözleri yaşamın içinden çıkar ve yine yaşama dair mesajlar içerirler.

Yaşam birlikte güzel, ancak insan diğerinin tahakkümü altında ve kul olduğunda değil, birey olduğunda yani kendi yaşamı ile ilgili kararları,  kendi geleceği ile ilgili kararları kendisi aldığında güzel. Shulamith Firestone adlı yazarın ‘’Cinselliğin Diyalektiği’’ kitabında belirttiği gibi: Özgürlüğün temeli insanın kendi yaşamını kendisinin düzenleyebilmesidir; bağımlılıktan eşitsizlik doğar. Toplumsal Cinsiyet Eşitliğinin sağlandığı ortamda, en azından partnerin doğaldır ki ve sıklıkla erkeğin Toplumsal Cinsiyet Eşitliğini savunduğu ve içselleştirmiş olduğu ve en azından kendi yaşam pratiğinde bunu hayata geçirdiği ortamda güzel. Yani insanlar tek tek ve ayrı ayrı birey ve özgür olduklarında, partner seçimlerini özgürce yaptıklarında birliktelikleri de keyifli, eğlenceli ve güzel olacaktır.

Mitolojide yer alan öyküde kadın ve erkeğin birer yarım olması, bütün olma çabası,  belki de aşkı aramanın, diğerini aramanın bir nedeni ve mesajıdır. Kanımca insanın kendisi (ama yalnızca kendisi) yarım değil bir bütün olduğunda, kendisiyle barışık olduğunda, diğeri olmadan da yaşamına anlam katıp kendini aştığında ve yaşamını yeniden ve yine yeniden ürettiğinde birliktelikler daha doyurucu ve mutlu olabilir. Bir dua, Meksika ve El Salvador’ da yaşayan Nahua Yerlileri’ ne ait bir dua ne güzel de anlatmış insanın bir bütün olduğunu: Eşi’mi beni tamamlaması mecburiyetinden azat ediyorum. Ben eksik değilim. Çevremdeki her canlıdan, her an, yeni bir şey öğreniyorum. Kendi huzurum ve mutluluğum yegâne sorumluluğumdur. Kendimi onaylıyorum ve kendime saygı duyuyorum. Benim ve senin içimizdeki yüceliği selamlıyorum ve hatırlatıyorum: Biz özgürüz.

Birlikte olmak güzel, ancak insanın yalnızca kendisine bakarak, kendisini mutlu eden etkenlere bakarak değil, partnerinin farklılıklarının farkında olarak ve partnerinin mutluluk kaynaklarının farklı olabileceğini ve bunların neler olduğunu bilerek ve bu ihtiyaçlarına yanıt vererek birliktelik güzelleşir. Her bireyin yaşama doğduğu ortam, büyüdüğü mahalle ve okullar, arkadaşları ve öğretmenleri, okuduğu kitaplar, izlediği filmler, yaptığı yolculuklar, yaşam felsefesi, biyolojik anlamda hormonları ve hormon düzeyleri, kısaca dünyaları farklı. Ayrı gezegenin insanları gibi, John Gray’in ‘’Erkekler Mars’tan Kadınlar Venüs’ten’’ kitabında anlattığı gibi. Kısaca partnerini üzen ya da mutlu eden kaynaklar, kimi zaman, seninkilerden farklıdır, bu kaynakların farkında ol ve bunlara göre yaklaşım göster. Örneğin partnerini dinlerken telefonla uğraşmadan, bir şeyleri karıştırmadan, beden dilinle hadi bir an önce konuşmanı bitir, işim var mesajı vermeden, sabırla ve gözlerine bakarak ve anladığını göstererek dinlemek.

Mitolojiler, öyküler, söylenceler ya da atasözlerinin verdikleri mesajlar, çoğu zaman ve belirgin olarak ataerkil yapının, erkekçi bakış açısının anlayışını yansıtırlar. Toplumsal Cinsiyet Eşitsizliği, bir insanlık suçu olan kadına şiddet ve aile içi şiddet ataerkil yapının ve alt yapı kurumu olarak ekonomik sistemin sonuçlarıdır. İnsana, doğaya ve farklılıklara düşman olan bu ataerkil yapı ve erkekçi bakış açısı kadına saldırıp yaşamını yok ettiği gibi farklı cinsel yönelimli olan insanlara da acımasızca saldırıp yaşam hakkını elinden almaya çalışıyor. Bütün insanlar cinsiyet kimliği ve cinsel yönelimlerinden bağımsız olarak evrensel insan haklarına sahiptir. Cinsel yönelimi farklı olan bireylere yapılan saldırılar evrensel insan haklarına yapılan saldırılardır. Ataerkil yapıdan dolayı, partner ilişkileri dendiğinde ve bununla ilgili yazılar konu olduğunda da  heteroseksüel yönelim  tek yönelim şekli olarak vurgulanır. Ve yıllardır bir hurafe süregelir: Heteroseksüel yönelimler dışında kalan bütün cinsel yönelimler bir ruh hastalığıdır ve tedavi edilmelidir. Tıp dünyası 1974 yılına gelinceye kadar, hatalı bir şekilde, sanki farklı cinsel yönelimler bir hastalıkmış gibi tedavi etmeye çalıştı. Sonuç vermeyen bu çabalardan sonra, gerçekte farklı cinsel yönelimlerin de bir hastalık olmadığı ve tıpkı heteroseksüel yönelim gibi istemli ve karar verilen bir tercih değil, doğal bir yönelim olduğu anlaşılmıştır. Heteroseksüel yönelimi olan bir birey karşı cinse yönelmeliyim kararı vermez ve karşı cinsten hoşlanmalıyım diye bir tercih yapmaz. Bunu doğal olarak, içinden gelerek ve duygularıyla hissederek yapar. Farklı cinsel yönelimleri olan bireylerde de heteroseksüel yönelimde olduğu gibi, gerçek tam da budur.

Ülkemizin de dahil olduğu pek çok dünya ülkesi sağlık sistemleri ruhsal bozuklukların sınıflandırılmasında Dünya Sağlık Örgütü’nün yayınladığı Uluslararası Hastalık Sınıflandırması (ICD) ve Amerikan  Psikiyatri Birliği’nin yayınladığı Mental Bozuklukların Tanısal ve Sayımsal El Kitabı’nı (DSM)  referans alır. İşte bu kaynaklar, önce Amerikan Psikiyatri Birliği 1974 yılında, sonra Dünya Sağlık Örgütü 1990 yılında, farklı cinsel yönelimleri duygusal bir sorun, ruhsal bir bozukluk veya hastalık olmadığına karar verip onayladılar ve ruhsal bozuklukların yer aldığı ve sınıflandırıldığı –ICD ve DSM- kitapçıklarından çıkardılar.

Birlikte Güzel yazısı ilk önce Op. Dr. Can Pahalı - Vajinismus Tedavisi ve Kadın Sağlığı Kliniği üzerinde ortaya çıktı.

Gerçekte biyolojik, psikolojik ve sosyal bir varlık olarak insanı sıkıntıya sokan, yaşam rutinini bozan, güvenliğini tehdit eden etkenler  belirsizliğin ve bilgisizliğin hakim olduğu bir ortamda sorunları daha da derinleştirirler. Ancak doğru bilginin paylaşıldığı ve dogmatik anlayışların değil, bilimin rehber alındığı bir yaşam felsefesiyle, belirsizlikler bilimin ışığıyla aydınlandığında sorunlar aşılmaya başlanır.

Cinsel yaşamın üreme boyutu dışında haz, keyif ve eğlence boyutu da olduğu düşünüldüğünde, sorunların varlığında etkilenmemesi olası değildir. Sağlıkla ilgili korkular, sosyal yaşamın etkilenmesi, engellenmişlik hissi ve en önemlisi ekonomik kaygılar çoğu zaman cinsel isteği azaltmaktadır. Geçmişte yapılan bazı çalışmalar toplumsal düzeyde yaşanan travmalar sürecinde, daha düşük oranlarla da olsa, bazı bireylerde cinsel isteğin etkilenmediği, hatta bazı bireylerde de cinsel isteğin arttığını ortaya koymaktadır.

Dünya Sağlık Örgütü koronavirüsün cinsel yolla bulaşıp bulaşmadığı konusunda bir saptama yapmak için erken olduğunu, bunun için daha geniş çaplı araştırmalara ihtiyaç olduğunu vurgulamıştır. Bilindiği gibi, önce Çin’de 12, İtalya’da 1 Covid-19 hastasında yapılan araştırmalarda, hastalardan alınan meni (semen) sıvısında virüsün görülmediği vurgulanmışken, daha sonra JAMA Open Network adlı derginin 1 Mayıs 2020 tarihinde yayınlanan sayısındaki bir makalede, araştırma konusu olan 38 Covid-19 hastası olan erkekten alınan meni örneklerinin 6’ sında koronavirüsün saptandığı belirtilmiştir. Amerikan Cinsel  Sağlık Birliği’nin 20 Mayıs 2020 tarihinde güncellenmiş haliyle ‘’Sex in the Time of COVID-19’’ adlı başlıkla yayınladığı bilgilendirme yazısında bu tarihe kadar yapılan çalışmalarda vajina sıvısında koronavirüsün görülmediği vurgulanmaktadır.

Böyle bir süreçte, ortaya çıkan bilgiler ışığında ve koronavirüsle ilgili testlerin belirtilen özel koşullar olmadan, bireyin isteği ile yapılamadığı, testlerin tarama testi olarak kullanılamadığı bir ortamda cinsel yaşamımıza yaklaşımımız nasıl olmalı? Cinsel hazzın, eğlencenin ve keyifli heyecanların yaşandığı, bağışıklık sistemini güçlendiren, kan basıncının düzenlenmesine ve kalp sağlığına katkı sağlayan, fiziksel aktivite olarak ta değerlendirilebilecek, karşılıklı gönüllülük ve özgür seçimlerle belirlenen partner ilişkilerine çok da iyi gelen seksten vaz mı geçelim?

Öncelikle şunu söyleyebiliriz; Aynı evde yaşadığınız, Covid-19 belirtileri gösteren biriyle temas etmediğiniz, koronavirüsün bulaşabileceği koşullarda bulunmadığınız, sizin de partnerinizin de ateş, solunum sıkıntısı, kuru öksürük gibi hastalığı düşündürecek belirtiler taşımayıp, evde kal çağrısına uyduğunuzda, pandemi sürecinden önceki seks yaşantınızı sürdürebilirsiniz. Hatta stresin ve kaygının böylesine arttığı, rahatlamanın, gevşemenin ve ilişkiyi güçlendirmenin daha da önemli olduğu böyle bir dönemde, dinamik, dinlenmiş ve zinde olarak yeni aşk oyunlarını keşfederek seks yaşantınızı güzelleştirip, daha ileri taşıyabilirsiniz.

Partneriniz var ancak ayrı yerlerde yaşıyorsunuz, bir süre sonra yolculuk yapıp, birlikte olmaya, aynı evde yaşamaya başlıyorsunuz. Bu durumda ayrı odalarda kalıp 14 günlük standart karantina koşullarını uyguladıktan sonra, hastalıkla ilgili belirtiler de ortaya çıkmadığında  aktif seks yaşamınız için kapı aralanmış oluyor.

Partneriniz var, ayrı yerlerdesiniz, birlikte aynı ortamda yaşama olanağınız yok. Görsellik te dahil olmak üzere teknolojiyi kullanarak, erotik öykülerinizi ve cinsel fantezilerinizi paylaşarak karşılıklı mastürbasyon yapabilir, partnerinizle cinsel hazzı ve mutluluğu yaşayıp doyuma ulaşabilirsiniz.

Cinsel aktivitenizi paylaştığınız bir partneriniz yok, uygun ortam ve hijyen koşullarını sağladıktan sonra cinsel fantezilerinizi hayal ederek, koronavirüs bulaşma riski olmadan, otoerotizmle doyuma ulaşabilirsiniz.

Dünya Cinsel Sağlık Birliği’nin (The World Assosication of Sexual Health) ilk kez 1999 yılında ilan ettiği ve en son 2014 yılında gözden geçirip tekrar yayınladığı cinsel haklarla ilgili deklerasyonu;  cinselliğin evrensel insan hakları kapsamında, her insanın kişiliğinin ayrılmaz bir parçası olduğuna vurgu yaparken, sahip olduğu cinsel haklardan birinin  otoerotizmin de dahil olduğu , cinsel haz alma hakkı olduğunu belirtir.

Ataerkil yapının, erkekçi bakış açısının, toplumsal cinsiyet eşitsizliğinin kadının başta yaşam hakkı olmak üzere yaşamın diğer alanlarında olduğu gibi cinsel haklarını da yok saydığını, canice tüm haklarına  saldırdığını her gün binlerce kez yaşıyor ve yaşamaya devam ediyoruz. Evrensel İnsan haklarının sadece erkek hakkı olmadığına vurgu yapmak durumunda kalmak çok acı.

Yaşam devam ederken, umut adına, yaşamı güzelleştirme adına cinsel yaşamla ilgili yaptığımız bu öneriler; sosyal adaletin yerlerde süründüğü, birilerinin evde kalıp, ötekilerinin çalışmak durumunda bırakıldığı bu koronavirüs sürecinde, yalnız ve yalnız semptomlara yönelik önerilerdir, çabalardır. Gerçekte, koronavirüs süreci olsun ya da olmasın, olabildiğince mutlu ve keyifli bir cinsel yaşama, toplumsal cinsiyet eşitliğinin de gerçekleştiği, çalıştığı işten atılmak ve işsiz kalmak korkusunun olmadığı, gelecekte yaşamımı nasıl idame ettirebilir endişesi olmadan yaşayabildiği, insana, kuşa, kediye, köpeğe, bütün canlılara, soluduğumuz havaya, içtiğimiz suya, toprağa yani doğaya saygılı bir ekonomik sistemin varlığı ile ulaşılabilir.

Yeni̇ Koronavi̇rüs Süreci̇ Ve Ci̇nsel Yaşam yazısı ilk önce Op. Dr. Can Pahalı - Vajinismus Tedavisi ve Kadın Sağlığı Kliniği üzerinde ortaya çıktı.

     Bakirelik kültür, gelenek ve görenekler, din veya ahlak gibi çeşitli etkenlerle şekillenen ve belirlenen sosyal içerikli bir tanımdır. Kadının doğasıyla ilgili biyolojik ya da tıbbi bir tanım değildir. Kızlık zarı olarak anılan doku aslında bir zar şeklinde olmayıp, ortası açık olan bir halka görüntüsündedir. Kadın cinsel organında yer alan küçük dudakların iç kısmında, 1-1.5 cm içeride, vajina girişinde yer alan bir yapıdır. Sanıldığı gibi vajinanın derinlerinde değildir.  Ergenlik döneminden sonra herhangi bir cinsel etkinliğin göstergesi olarak değerlendirilemez. Gelenek ve göreneklerin, inançların veya farklı sosyal normların kızlık zarı ile bakirelik arasında bağlantı kurmasının bilimsel bir dayanağı yoktur ve bilimsel bir gerçeği yansıtmaktan uzaktır. Çünkü büyüme sürecinde, özellikle ergenlik dönemi ve sonrasında, östrojen hormonunun etkisiyle kızlık zarının esnekliği artarken, bedensel gelişimin gerçekleşmesiyle de açıklığı artar ve genişler. Çocuklarda ve erken ergenlik döneminde, kızlık zarı cinsel saldırı ve istismar için önemli göstergelerden biri olsa da beden gelişimi tamamlandıktan sonra bu işlevini yitirmektedir.

     İp atlamak, bisiklet kullanmak, kaşınmak, genital bölgeye sürtünmek ya da mastürbasyon yapmak gibi etkinlikler, vajinaya herhangi bir cisim girmedikten sonra kızlık zarının bütünlüğünü etkilemez.

     Bilimsel gerçeklere dayalı, biyolojik ve psikolojik yapımıza uygun, doğru bir cinsel eğitimin verildiği koşullarda, doğuştan kızlık zarı anomalisi yoksa, kaygılardan ve korkulardan uzak, bedenin ve ruhun okşandığı, sevgi, aşkla dokunma, öpüşme, zevk alma ve hazzın yaşandığı bir sevişmenin ardından girilen ilk cinsel ilişkide, kızlık zarı kanamaz, yırtılmaz, patlamaz, sadece esner, ağrı ve acı da yoktur. Bu durum sonraki cinsel ilişkiler için de geçerlidir. Yaşananlara ya da yansıtılanlara bakıldığında kaçınılmaz olarak akla gelen soru şudur; yıllardan beri duyduğumuz ilk cinsel ilişki sonrası olan kanamaları, bazen birilerine gösterilen kanlı çarşafları ve hatta hastaneye yatırılmak durumunda kalınan kadınların varlığını nasıl açıklayacağız? Toplumsal Cinsiyet Eşitsizliği yaratılarak erkekliğin yüceltilip kadınlığın aşağılandığı, yetişkinliğe geçişte erkeklere milli olmak (ilk cinsel ilişki) gerekliliği vurgulanırken, kadınlara bırakın cinsellikle ilgili gelişimleri, bir erkekle sosyal yaşamın gerektirdiği iletişimi bile engelleyen ataerkil bir yapıya sahip toplumsal anlayışın yalnızca kadınlara  kendi bedenlerinden ve hatta canlarından da öte bir öneme sahip olarak ve defalarca bekarete vurgu yapması sizce, ilk cinsel ilişki girişiminde, bir kadında ne gibi etkiler yaratır, ne kadar buna hazırdır? Kanama olup olmamasıyla kadının bekaretinin test edilip sınavdan geçirildiği ilk ilişkide sizce kadının ruh hali nasıldır?

     Büyüme sürecinde cinsel organın tehlikeli bir bölge olduğu mesajı verilen, cinsel organına dokunmakta ve bakmakta sıkıntı yaşayıp, kendi bedeni ile barışık duruma gelemeyen kız çocuğu, ilk adet kanamasında şaşkınlık yaşamakta, utanmakta ve bazen de kısa kalacağı düşüncesiyle korkutulmaktadır. Ergenlikle birlikte, gerek erkekler gerekse kadınlar için doğal ve sağlıklı bir cinsel etkinlik olan mastürbasyon, sanki yalnızca erkeklere özgü bir davranış olarak empoze edilmektedir. Keyifli bir cinsel doyumun yanısıra, pek çok olumlu etkileri olan ve insan doğasında bulunan cinsel dürtünün doyuma ulaşması için yapılan  mastürbasyon, kadının kendi bedenini tanıma ve kadın olma sürecindeki aşamalarından biridir.

     Çocukluktan başlayarak erişkinliğe giden büyüme sürecinde, kendi bedeni dahil olmak üzere, en temel cinsel bilgilerden yoksun bırakılan, cinselliği bastırılan, yok sayılan ve cinsel hurafelerle tehdit edilen kadın; ilk cinsel ilişki korkusu ile gevşeyememekte, rahatlayamamakta, kendini elinde olmadan kasmakta ve çoğu zaman erkeğin telaşlı, aceleci ve partneri hazır olmadan yaptığı yaklaşımı ile ilişkiye girmekte zorlanmaktadır. Doğal ve sağlıklı olmaktan uzak böyle bir ortam ya kanama ya da vajinismus ile sonlanmaktadır.

     Yaşamın pek çok alanında olduğu gibi, cinsel yaşam alanında da Toplumsal Cinsiyet Eşitsizliği toplumda ve bireylerde sıkıntı yaratmakta, kadının da erkeğin de mutlu olması yolunda bir engel olarak durmaktadır.

Kızlık Zarı ve Bekaret yazısı ilk önce Op. Dr. Can Pahalı - Vajinismus Tedavisi ve Kadın Sağlığı Kliniği üzerinde ortaya çıktı.

Cinsel yolla bulaşan hastalıklara yol açan etkenler, yalnızca vajinal, oral veya anal cinsel ilişki yoluyla değil, yakın beden teması ya da kan yoluyla da bulaşabilmektedir. Bulaşmış bir hastalık etkeni saptandığında, başka bir etkenin bulaşmış olma riski arttığından, geniş kapsamlı bir tarama yapılması önemlidir. Hastalık etkeni bulaşmış olduğu halde, yıllarca herhangi bir belirti ortaya çıkmayabilir. Böyle bir durumda birey, hastalığı partner ya da partnerlerine, farkında olmadan bulaştırırken, herhangi bir zamanda ciddi bir hastalık tablosu ile karşılaşabilir. Özellikle yaşam tarzı açısından yüksek risk taşıyan bireylerin, herhangi bir belirti olmadan, düzenli olarak kapsamlı bir taramadan geçmesi gereklidir.

Cinsel yolla bulaşan hastalıklara yol açan etkenler; virüs, bakteri, parazit, protozoon, mantar ya da ektoparazit kökenli olabilir. Hepatit B, Hepatit C, Genital Siğiller, Genital Herpes ve AİDS virüs kökenli CYBH’ler iken, Gonore (bel soğukluğu), Sifiliz (frengi) ve klamidya bakteryel kökenlidir.

Son yıllarda, cinsel yolla bulaşan hastalıklar belirgin bir şekilde artış göstermiştir. Bu artışın nedenleri arasında; sıklıkla cinsel partner değiştirmek, cinsel ilişkiye girme yaşının düşmesi, çok sayıda cinsel partnere sahip olmak, evlilik dışı cinsel ilişkilerin yaygınlaşması, cinsel partnerin farklı cinsel partnerlerle birlikteliği, seks işçileri ve onların müşterileri ile cinsel ilişkide bulunmak, hastalığa neden olan mikroorganizmaların ilaçlara karşı direnç geliştirmesi, kozmetik ve kimyasal madde kullanımının artması ve doğal yaşam dengesinin bozulması sayılabilir.

CYBH’ye neden olan mikroorganizmalar, birey taşıyıcı olduğu halde, yıllarca klinik bulgu ve belirti vermeyebilir. Hastalık ortaya çıktığında en sıklıkla cinsel organlarda, ağızda, anüste ve deride olmak üzere gözde, boğazda ve hatta bütün bedende belirtiler dikkati çekebilir. CYBH’lerin ortaya çıkmasında bazı etkenler önemli bir rol oynar. Bu etkenler; düşük sosyoekonomik düzey, protein eksikliğine yol açan beslenme bozuklukları, şiddetli stres etkenleri, şeker hastalığı gibi metabolik hastalıklar, sık ve uzun süreli antibiyotik kullanımı, olumsuz hijyenik koşullar, gebelikten korunmak için kullanılan araçların uygun olarak kullanılmaması, çok sayıda gebelik ve kürtaj müdahaleleri.

Son yıllarda CYBH’leri önleme çabalarına rağmen, Dünya Sağlık Örgütünün (World Health Organisation) verileri başta HIV enfeksiyonu, gonore (bel soğukluğu) ve sifiliz (frengi) olmak üzere, 30’u aşkın hastalık etkeninin bulaşması ile dünyada her gün 1 milyon yeni olgunun eklendiğini ortaya koymaktadır. Toplamda ise dünya nüfusunun altıda birinin CYBH’lerden etkilendiğini aynı veriler göstermektedir. Her altı bireyden birinin etkilendiği böyle bir tablo durumun ciddiyetini yansıtmakta ve korunma, önleme ve tedavi çabalarının daha üst düzeyde olması gerektiğini gözler önüne sermektedir.

Cinsel yolla bulaşan hastalıkların varlığında hem erkek hem de kadında görülebilen belirtiler şunlardır: İdrar yaparken yanma, ağrı, acıma, idrar yapma sıklığında artma, ateş, üşüme ve titreme, halsizlik baş ağrısı, bulantı ve kusma, özellikle kasıklardaki lenf bezlerinde şişme, cinsel organlarda ve makatta kaşıntı ve karıncalanma hissi, cinsel organlarda ağrılı ya da ağrısız yaralar, siğiller ve içi sıvı dolu kabarcıklar, kasıklarda ve karnın alt bölümünde tek ya da iki taraflı ağrı, kollar, bacaklar ve ayak tabanlarında deri döküntüleri, ağız içinde ve çevresinde yaralar, cinsel ilişki süresince ağrı ve sonrasında kanama gelmesi.

CYBH yapan etkenler, annede varlığı durumunda, gebelik, doğum ve emzirme sürecinde bebeğe geçip çok ciddi sonuçlara yol açabilirler (düşük, erken doğum, çeşitli organ anomalileri ve ölü doğum).

Cinsel yolla bulaşan hastalıkların önlenmesi ve kontrol altına alınmasında etkili olabilecek yaklaşımlar: Hem genel anlamda sağlıklı bir yaşamın hem de özelde sağlıklı bir cinsel yaşamın farkındalığını yaratan bir eğitimin verilmesi, kondom (prezervatif) kullanımının yaygınlaştırılması ve doğru kullanımının öğretilmesi, erken tanı konup etkili bir tedavinin yapılması, cinsel partnerlerin belirlenmesi ve tedavilerinin gerçekleştirilmesi.

Cinsel yolla bulaşan enfeksiyonlar (CYBE), son yıllara kadar, zührevi ya da cinsel yolla bulaşan hastalıklar olarak adlandırılmaktaydı. Ancak hastalık etkenini taşıyan kişi, hiçbir belirti olmadığı halde etkeni başkasına bulaştırabildiği için Dünya Sağlık Örgütü hastalık kavramı yerine enfeksiyon (bulaşma) kavramının kulanılmasını önermiştir.

Cinsel Yolla Bulaşan Hastalıklar yazısı ilk önce Op. Dr. Can Pahalı - Vajinismus Tedavisi ve Kadın Sağlığı Kliniği üzerinde ortaya çıktı.